یکشنبه, 13 بهمن 1398 12:13

درمال پاپیلا

سلولهای درمال پاپیلا، انواعی از سلولهای بنیادی بزرگسال در ناحیهی فولیکول مو بوده که در فاز رشد و طویلسازی موحضوری فعال داشته و همچنین دارای توان تمایزی قابل توجهی هستند.
درمال پاپیلا از گروه بسیار فعالی از سلولها (عمدتاً فیبروبلاست ها) تشکیل شده که قادرند فولیکول را از اپیدرم بسط داده و عمل ساخت تارهای مو را انجام دهند. درمال پاپیلا تولید فولیکول مو را هدایت و مدیریت می کند و این قابلیت را در سرتاسر چرخه مو حفظ می کند. هر چه درمال پاپیلا بزرگتر و سالمتر باشد، سلولهای بیشتری تولید می کند. نتیجتاً موهای ضخیمتری توسط فولیکولها ساخته می شود.
اندزه فولیکول مو به حجم درمال پاپیلا بستگی دارد. حجم درمال پاپیلا نیز به تعداد سلولهای تشکیل دهنده اش و حجم ماتریس برون سلولی بستگی دارد. مورفولوژی و الگوی رشد سلولهای درمال پاپیلا مشابه مورفولوژی و الگوی رشد فیبروبلاستهای پوستی است. سلولهای درمال پاپیلا مقادیر قابل توجهی از پروتئینهای ماتریس را که با پروتئینهای ماتریس برون سلولی مثل فیبرونکتین و کلاژنهای نوع 1و 3 مشابهت دارند تولید می کنند.
کاهش اندازه سلولهای ماتریس پیاز مو و درمال پاپیلای آن با ریزش موی اندروژنتیک در ارتباط است. اگر ECM بخوبی نوسازی نشود، مو به تدریج استحکام خود را از دست داده، اندازه فولیکول کوچکتر شده، مو نازک شده و می ریزد.
اثبات شده است که درمال پاپیلا از لحاظ پروتئین سازی و کلاژن سازی شباهت زیادی به فیبروبلاستهای پوست دارد. به همین علت از فیبروبلاستهای پوست انسان می توان به عنوان ماده بیولوژیکی در آزمون های سنجش میزان سنتز کلاژن استفاده نمود.
علاوه بر کلاژن، لامینین هم در درمال پاپیلا دیده شده و نقش مهمی در آنکورینگ فولیکول خصوصاً در روزهای اولیه رشد مو ایفا می کند.

 

apigenin og
پروکاپیل ترکیبی است از بیوتینیل تری پپتید که اثربخشی آن در غلاف داخلی و خارجی ریشه مو و همچنین در درمال پاپیلا است. اولئانولیک اسید یکی از ترکیبات پروکاپیل است که آنزیم پنج آلفا ردوکتاز را مهار می کند. آپیژنین، گردش خون مویرگی را افزایش می دهد.
dermal papila
شکل میکروسکوپی درمال پاپیلا
dermal papillae og
درمال پاپیلا، ماتریس مو، پیاز مو، ماهیچه راست کننده مو، غدد سباسه یا سبابه، شافت مو شامل مدولا، کورتکس و کوتیکول و همچنین ریشه داخلی غلاف مو و ریشه خارجی غلاف مو در این شکل نشان داده شده است.
hair anatomy2
ساختار پوست و لایه های تشکیل دهنده آن: در این شکل ساقه موها که بخش قابل دیدن موها است و از سطح پوست بیرون آمده دیده می شود. فولیکول، ریشه مو و درمال پاپیلا در عمق نیم سانتی متری سطح پوست دیده می شوند.
hair cycle2
چرخه یا سیکل رشد مو: همانطور که درشکل می بینید در ابتدای فاز آناژن، یک سلول بنیادی از ناحیه بالج به درمال پاپیلا که در این شکل با DP نشان داده شده مهاجرت می کند.
hair cycle4
چرخه رشد مو: در فاز آناژن، درمال پاپیلا و ریشه مو به یکدیگر متصل می شوند.
فولیکول مو به عنوان مخزنی از سلولهای بنیادی اپیتلیال هستند.این ساختارهای در نواحی محدودی از جمله لایه زیرین پوشش روده ها ،قرنیه و ناحیه ساب ونتریکولار مغز وجود دارند.از لحاظ تئوری چند مرحله در تولید موفق فولیکول مو نقش دارد:جداسازی سلولهای درمال پاپیلا و اپی تلیال ، افزایش تعداد سلولها بوسیله کشت ، حفظ پرولیفراسیون و القائ لاین سلولی و ایجاد سیگنالهای خارجی در افزایش ارتباط سلولی.

در مطالعه دکتر نیلفروش زاده و همکاران در مدل in vivo  مراحل جداسازی ،کشت و آزمایش قابلیت سلولهای اپی تلیال و درمال پاپیلا در القاء رشد مو انجام شد. رنگ آمیزی ایمونوفلورسنت نشان داد که موی سر CD200 و K15 را بیان می کند. اگرچه تزریق سلولهای درمال پاپیلا و سلولهای اپی تلیال منجر به رشد مو در موشها شد ولی هیچکدام از موشهایی که سلولهای درمال پاپیلا تنها دریافت کرده بودند رشد موی واضحی نداشتند.و به نظر می رسد که سلولهای درمال پاپیلا نمی تواند فولیکول موی قابل تشخیصی ایجاد کند و ترکیب سلولهای اپی تلیال و درمال پاپیلا منجر به رشد مو گردید.

امروزه پزشکی بازساختی با معرفی سلول ‌درمانی به عنوان یکی از روش‌های نوین در درمان ریزش مو، به عنوان یک گزینه‌ی امید بخش برای بیماران مطرح شده است. با توجه به پیشرفت‌های زیادی که در زمینه‌ی جداسازی سلول‌های بنیادی و درمال پاپیلای موی انسان صورت گرفته است، هنوز مستندات معتبری که استفاده از سلول ‌درمانی را در درمان ریزش مو در انسان تایید کند به چاپ نرسیده است. کمپانی های متعددی در دنیا در این زمینه مشغول انجام مطالعات تحقیقاتی وکارآزمایی های بالینی هستند که از ان جمله می توان به کمپانی های Shiseido/Replicel(Japan),HairClone(British),Tsuji-Riken/Organ Technologies(Japan),Histogen(USA),KeraSTEM(USA) اشاره داشت.

در سال 2017 پیوند سلول های درمال پاپیلای کشت شده اتولوگ در 5 بیمار  دچار ریزش موی آندروژنیک  با مجوز کمیته اخلاق دانشگاه علوم پزشکی تهران و پژوهشگاه رویان انجام شد.پیگیری های یکساله این بیماران نتایج رضایت بخشی بدنبال نداشت .

بر این اساس تیم تحقیقاتی پوست ومو مرکز تحقیقات پوست وسلول های بنیادی دانشگاه علوم پزشکی تهران به سرپرستی دکتر نیلفروش زاده با همکاری پژوهشگاه رویان مطالعه ای با عنوان " تولید ساختارهای شبه موی انسانی در محیط آزمایشگاه و پیوند آن به بیماران دچار ریزش موی آندروژنتیک (فاز 1 کارآزمایی بالینی)" را در سال 2018طراحی و آغاز کرد. به موازات فعالیت های پژوهشی دانشگاهها و مراکز تحقیقاتی دنیا وایران در زمینه مو وسلول های بنیادی، مطالعاتی در این زمینه در مرکز تحقیقات پوست وسلولهای بنیادی با همکاری پژوهشگاه رویان در حال انجام می باشد که از جمله می توان به استفاده از اگزوزوم های مشتق از منابع مختلف سلولی جهت بهینه سازی سلول های درمال پاپیلای موی انسان در شرایط دوبعدی وسه بعدی و همچنین شناسایی MicroRNA های دخیل در ریزش موی آندروژنیک اشاره کرد.

منتشرشده در مقالات
یکشنبه, 13 بهمن 1398 12:12

کوتیکول مو

کوتیکول لایه بیرونی ساقه مو است. 10 درصد حدود از وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد.
کوتیکول
کوتیکول در واقع خارجی ترین بخش ساقه مو است. وضعیت کلی مو تا حد زیادی به وضعیت کوتیکول مو ارتباط دارد. عامل کشسانی و انعطاف مو لایه کوتیکول است. این لایه، مهمترین و مؤثرترین بخش ساقه مو را تشکیل می دهد. همچنین 10 درصد وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد. مهمترین لایه حفاظتی مو در برابر تنش های مکانیکی و مقاوم ترین ناحیه نسبت به ترکیبات مختلف شیمیایی است. کوچکترین آسیب یا ضایعه کوتیکول سبب خشن شدن، زبری و خشکی مو می گردد که می تواند آسیب های بیشتری را به دنبال داشته باشد.

انواع کوتیکول مو زیر میکروسکوپ
خارجی ترین بخش ساقه مو را کوتیکول می نامند. این لایه مهم ترین و موثرترین بخش از ساقه مو را تشکیل می دهد. حدود 10 درصد از وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد. این لایه مهم ترین لایه حفاظتی مو در برابر تنش های مکانیکی است. این بخش از مو مقاوم ترین ناحیه نسبت به ترکیبات مختلف شیمیایی است. کوچک-ترین آسیب یا ضایعه به این طبقه سبب خشن شدن، زیری و خشکی مو می گردد که می تواند آسیب های بیشتری را به دنبال داشته باشد.
cup stack and hair cuticle
ساختار کوتیکول مو مشابه یک بسته لیوان کاغذی است.
این لیوان های کاغذی یا فنجان ها بر روی هم قرار گرفته اند به گونه ای که بخش عمده هر فنجان در داخل فنجان بعدی قرار گرفته است. در هر سطح مقطع بین 7 تا 10 از این فنجان های فرضی قرار دارد. این ساختار از ریشه مو تا نوک مو امتداد دارد. هر فنجان فرضی حدود 60 میکرومتر طول و 0.5 میکرومتر ضخامت دارد. این لایه های فنجانی شکل با زاویه کم حدود 5 درجه بر روی هم چیده شده اند و حدود 5 میکرومتر از هر لایه بیرون از فنجان های زیرین می باشد.
لایه های کوتیکول
Image source: thenaturalhavenbloom.com
ضخامت هر لایه حدود 0.5 میکرومتر است و در هر برش عرضی ساقه مو، کوتیکول ضخامتی حدود 5 میکرومتر دارد. اعمال تنش فیزیکی بر سطح مو مانند برس زدن، شانه کردن، حوله زدن، استفاده از روش های آرایش آسیب رسان (مانند شانه داغ)، سبب می گردد تا سطح آزاد هر لایه آسیب ببیند و این امر باعث می شود به تدریج سطح مو از کوتیکول عریان شود و لایه های زیرین که مقاومت کمتری نسبت به تنش های فیزیکی دارند، در معرض محیط قرار گیرد. این حالت به تدریج آسیب های جدی تری را برای ساقه مو به دنبال خواهد داشت.
کوتیکول مو
هر لایه کوتیکول خود متشکل از شش لایه مختلف می باشد که از خارج به داخل عبارتست از:
1. سطح مو (hair surface) این بخش از کوتیکول خارجی ترین بخش کوتیکول است که در معرض محیط می باشد.
2. اپی کوتیکول (Epicuticle) این لایه بسیار نازک است و ضخامتی حدود 70-50 انگستروم دارد. این بخش ساختار پروتئینی دارد که با یک لایه چربی، که با اتصالات تیواستر به صورت کووالانس به این بخش پروتئینی واکنش داده است، چسبیده است. اصلی ترین مواد تشکیل دهنده این لایه چربی اسیدهای چرب، همراه با 18 – متیل ایکوزانوئیک اسید است. این لایه نقش مهمی را در بیان ویژگی های فیزیکی و شیمیایی مو و بروز ویژگی های سطح مو ایفا می کند.
3. لایه A (A layer) لایه A محکم ترین بخش از کوتیکول می باشد. کراتین موجود در این لایه غنی از اسید آمینه سیستئین می باشد (حدود 30%) که امکان ایجاد پل های عرضی دی سولفید در بین رشته های کراتین و استحکام بیشتر آن را سبب می شود، که در ادامه بحث به آن پرداخته خواهد شد.
4. کوتیکول خارجی (exocuticle) در این لایه میزان اسید آمینه سیستئین کمتر از لایه A می باشد (حدود 15%) که همین امر سبب کاهش استحکام آن می گردد.
5. کوتیکول داخلی (endocuticle) استحکام این لایه از لایه قبلی نیز کمتر است.
6. کمپلکس غشاء سلولی (cell membrane complex) حد واسط هر لایه از کوتیکول با لایه بعی یک لایه پیچیده می باشد که این لایه ها را به هم متصل می سازد. کمپلکس غشاء سلولی از سه بخش تشکیل شده است لایه میانی یا لایه دلتا (δ-layer) که از دو طرف با دو لایه دارای چربی به نام لایه بتا (β-layer) احاطه شده است. لایه دلتا دارای ساختاری پلی ساکاریدی با کمی پروتئین می باشد.

 

cuticle cup stack
کوتیکول های مو شباهت زیادی به لیوان های کاغذی دارد که روی همدیگر قرار گرفته اند.
cuticle layers
هر کوتیکول خود از لایه های متعددی تشکیل شده است.
cuticle og
مقایسه ابعاد قطر خارجی مو و لایه کوتیکول. اگر قطر خارجی مو 80 میکرومتر باشد، قطر لایه کوتیکول که خارجی ترین لایه مو می باشد 5 میکرومتر خواهد بود
dermal papillae og
درمال پاپیلا، ماتریس مو، پیاز مو، ماهیچه راست کننده مو، غدد سباسه یا سبابه، شافت مو شامل مدولا، کورتکس و کوتیکول و همچنین ریشه داخلی غلاف مو و ریشه خارجی غلاف مو در این شکل نشان داده شده است.
diagram of hair coloring process
پروسه رنگ شدن مو توسط رنگ مو: رنگ موهای شیمیایی و دائمی از کوتیکول عبور نموده، به داخل محور مو نفوذ می کنند و اثربخشی آن ها طولانی مدت است. یعنی برای مدت طولانی تری رنگ مو روی مو باقی می ماند.
hair cuticle micro lab
انواع مختلف کوتیکول مو زیر میکروسکوپ
hair layers
لایه های مو از بیرونی ترین لایه به داخلی ترین لایه عبارتند از کوتیکول، کورتکس و مدولا
mechanism temporary
در رنگ موهای موقتی، مولکول های رنگ از کوتیکول مو عبور نمی کند.
ساختار ناخن شامل کناره ناخن یا لبه ناخن، ناخن بخش بسیار کراتینیزه شده پوست است و از ضمایم پوست به شمار می آید. به علت عدم وجود رنگدانه، شفاف است. ریشه ناخن در داخل پوست قرار گرفته است. ماتریکس ناخن، ریشه ناخن، چین پروکسیمال ناخن، کوتیکول ناخن، بدنه ناخن، بستر ناخن، لبه آزاد ناخن، استخوان انگشت در این شکل دیده می شوند.
dye 2
هیدروژن پروکسید، ماده ای است که مسئول اکسیداسیون مواد واسطه اولیه میباشد. این ماده همچنین رنگ طبیعی مو را روشن میکند و باعث از بین رفتن رنگ طبیعی مو (یوملانین و فائوملانین) میشود. واکنش های تشکیل دهنده رنگ در یک محیط قلیایی (با pH بالا‌) انجام می‌شود. به همین دلیل آمونیاک به فرمولاسیون رنگ مو اضافه میشود. این pH بالا رفته یا محیط قلیایی باعث میشود کوتیکول های مو متورم شده و باز شود. به این ترتیب، هیدروژن پرکسید و مولکول های رنگ میتواند وارد ساختار مو شده و از کوتیکول عبور نموده، وارد کورتکس شود. اتانول آمین می‌تواند به عنوان جایگزین استفاده شود تا محیط قلیایی ملایم تری ایجاد کند.
he nail structure is divided into six parts root, nail bed, nail plate, eponychium (cuticle), paronychium (edge), and hyponychium
ساختار ناخن در این شکل نشان داده می شود. ناخن شش قسمت اصلی دارد که عبارت است از: ریشه ناخن، بستر ناخن، بدنه ناخن، کوتیکول ناخن، لبه ناخن و هیپونسیوم. ماتریس ناخن ریشه ناخن را می سازد. ریشه ناخن رشد می کند و به بدنه ناخن تبدیل می شود.
منتشرشده در مقالات
یکشنبه, 13 بهمن 1398 11:57

پیاز مو

پیاز مو

درمال پاپیلا

بخش پیازی شکل ریشه مو، پیاز مو  است و بخش میانی پیاز مو به سمت داخل فرو رفته و برآمدگی های درم را احاطه می کند.
درمال پاپیلا حاوی مویرگ و رشته های عصبی بوده، مواد مغذی و اکسیژن توسط درمال پاپیلا جذب شده و برای ساخته شدن و رشد مو استفاده می شود. بخش وسط پیاز مو به سمت داخل فرو رفته و درمال پاپیلا را احاطه می کند.
ماتریس مو به سلول های مو که با درمال پاپیلا تماس دارند گفته می شوند.ساخت مو مسئولیت این سلول ها هستند. ماتریس مو، مواد مغذی و اکسیژن دریافتی از مویرگ های درمال پاپیلا را جذب نموده و موزایی می کند و برای تقسیم سلولی استفاده می کند. ساخت ملانین مو توسط سلول های ملانوسیت انجام می شود، بخشی از ماتریس مو است.  یک مدل بزرگنمایی شده از پیاز مو رادر شکل زیر می بینید

bulb
 

خط بحرانی اوبر پیاز مو

خط بحرانی اوبر خطی است که در قطر بزرگ بیضی پیاز مو رسم شده است. مرز بین بخش بالایی و پایینی پیاز مو با این خط تعیین می شود. ماتریس مو بخش پایینی پیاز است که حاوی سلول های در حال تکثیر و متمایز نشده است. تقریباً همه تقسیمات سلولی در نیمه پایینی پیاز مو صورت می گیرد و عمل تکثیر تقریبا در نیمه بالایی پیاز مو، اتفاق نمی افتد.

اوبر

Auber critical line

ساقه مو

ساقه مو تشکیل شده است از سلول های ماتریس مو که به طرف نیمه بالایی پیاز مو حرکت می کند. آنها رشد می کنند، تکثیر می شوند و مدولا، کورتکس، کوتیکول، غلاف داخلی ریشه مو که از کراتین ساخته شده را تشکیل می دهد.
در لایه شاخی پوست نیز، کراتینوسیت های لایه زیرین اپیدرم به طور پیوسته تکثیر شده و به طرف بیرونی سطح مو حرکت می کنند این فرایند شباهت بسیاری با فرایندی ساقه مو دارد
کراتینوسیت های اپیدرم مسئول فرایند کراتین سازی نرمال هستند و نهایتاً به سلولهای کراتین تبدیل می شوند که همگی شبیه یکدیگرند. در فرایند کراتین سازی، همه سلول ها شبیه هم نیستند. سلول های مدولا، کورتکس، کوتیکول و غلاف داخلی ریشه مو به سلول هایی که مورفولوژی خاصی دارند تبدیل می شوند و هر یک نوع خاصی از کراتین هستند.
به تدریج سلولهای کورتکس به سمت بالا حرکت می کنند و به صورت فنری طولشان زیاد شده و کراتینیزه می شوند. این رشته ها به همدیگر تنیده شده و توده های فیبری تشکیل می دهند. سلول های کوتیکول یک لایه منفرد از سلول هایی است که در ماتریس مو تشکیل شده و به سمت بالای پیاز مو حرکت نموده و بالاتر می رود.سلول های کوتیکول تقریباً در بخش وسطی قسمت بالای پیاز مو، شروع به رشد می کنند. در محور طولی سلول ها به سمت خط عمود بر محور فولیکول مو در فوقانی ترین بخش بالایی پیاز مو متمایل می شود. وقتی سلول ها تقریباً به فاصله یک سوم بالای فولیکول مو رسیدند لبه بیرونی سلول های کوتیکول تغییر جهت داده، از حالت افقی به حالت عمودی قرار گرفته و مانند پولک های ماهی همدیگر را می پوشاند.  تقریبا تغییر ساختار و تغییر جهتشان بعد از اینکه سلول های کوتیکول وقتی به نیمه فولیکول می رسند، کامل می شود.هسته سلول در این نقطه از دست رفته و با سلول های کورتکس در تماس مستقیم قرار می گیرد.

dermal papillae og
درمال پاپیلا، ماتریس مو، پیاز مو، ماهیچه راست کننده مو، غدد سباسه یا سبابه، شافت مو شامل مدولا، کورتکس و کوتیکول و همچنین ریشه داخلی غلاف مو و ریشه خارجی غلاف مو در این شکل نشان داده شده است.
hair bulb ogپیاز مو
lium4پروسیانیدول های دانه انگور و اسانس روغنی کانانگا برای محافظت و تقویت بافت اطراف پیاز مو
منتشرشده در مقالات