یکشنبه, 13 بهمن 1398 12:13

درمال پاپیلا

سلولهای درمال پاپیلا، انواعی از سلولهای بنیادی بزرگسال در ناحیهی فولیکول مو بوده که در فاز رشد و طویلسازی موحضوری فعال داشته و همچنین دارای توان تمایزی قابل توجهی هستند.
درمال پاپیلا از گروه بسیار فعالی از سلولها (عمدتاً فیبروبلاست ها) تشکیل شده که قادرند فولیکول را از اپیدرم بسط داده و عمل ساخت تارهای مو را انجام دهند. درمال پاپیلا تولید فولیکول مو را هدایت و مدیریت می کند و این قابلیت را در سرتاسر چرخه مو حفظ می کند. هر چه درمال پاپیلا بزرگتر و سالمتر باشد، سلولهای بیشتری تولید می کند. نتیجتاً موهای ضخیمتری توسط فولیکولها ساخته می شود.
اندزه فولیکول مو به حجم درمال پاپیلا بستگی دارد. حجم درمال پاپیلا نیز به تعداد سلولهای تشکیل دهنده اش و حجم ماتریس برون سلولی بستگی دارد. مورفولوژی و الگوی رشد سلولهای درمال پاپیلا مشابه مورفولوژی و الگوی رشد فیبروبلاستهای پوستی است. سلولهای درمال پاپیلا مقادیر قابل توجهی از پروتئینهای ماتریس را که با پروتئینهای ماتریس برون سلولی مثل فیبرونکتین و کلاژنهای نوع 1و 3 مشابهت دارند تولید می کنند.
کاهش اندازه سلولهای ماتریس پیاز مو و درمال پاپیلای آن با ریزش موی اندروژنتیک در ارتباط است. اگر ECM بخوبی نوسازی نشود، مو به تدریج استحکام خود را از دست داده، اندازه فولیکول کوچکتر شده، مو نازک شده و می ریزد.
اثبات شده است که درمال پاپیلا از لحاظ پروتئین سازی و کلاژن سازی شباهت زیادی به فیبروبلاستهای پوست دارد. به همین علت از فیبروبلاستهای پوست انسان می توان به عنوان ماده بیولوژیکی در آزمون های سنجش میزان سنتز کلاژن استفاده نمود.
علاوه بر کلاژن، لامینین هم در درمال پاپیلا دیده شده و نقش مهمی در آنکورینگ فولیکول خصوصاً در روزهای اولیه رشد مو ایفا می کند.

 

apigenin og
پروکاپیل ترکیبی است از بیوتینیل تری پپتید که اثربخشی آن در غلاف داخلی و خارجی ریشه مو و همچنین در درمال پاپیلا است. اولئانولیک اسید یکی از ترکیبات پروکاپیل است که آنزیم پنج آلفا ردوکتاز را مهار می کند. آپیژنین، گردش خون مویرگی را افزایش می دهد.
dermal papila
شکل میکروسکوپی درمال پاپیلا
dermal papillae og
درمال پاپیلا، ماتریس مو، پیاز مو، ماهیچه راست کننده مو، غدد سباسه یا سبابه، شافت مو شامل مدولا، کورتکس و کوتیکول و همچنین ریشه داخلی غلاف مو و ریشه خارجی غلاف مو در این شکل نشان داده شده است.
hair anatomy2
ساختار پوست و لایه های تشکیل دهنده آن: در این شکل ساقه موها که بخش قابل دیدن موها است و از سطح پوست بیرون آمده دیده می شود. فولیکول، ریشه مو و درمال پاپیلا در عمق نیم سانتی متری سطح پوست دیده می شوند.
hair cycle2
چرخه یا سیکل رشد مو: همانطور که درشکل می بینید در ابتدای فاز آناژن، یک سلول بنیادی از ناحیه بالج به درمال پاپیلا که در این شکل با DP نشان داده شده مهاجرت می کند.
hair cycle4
چرخه رشد مو: در فاز آناژن، درمال پاپیلا و ریشه مو به یکدیگر متصل می شوند.
فولیکول مو به عنوان مخزنی از سلولهای بنیادی اپیتلیال هستند.این ساختارهای در نواحی محدودی از جمله لایه زیرین پوشش روده ها ،قرنیه و ناحیه ساب ونتریکولار مغز وجود دارند.از لحاظ تئوری چند مرحله در تولید موفق فولیکول مو نقش دارد:جداسازی سلولهای درمال پاپیلا و اپی تلیال ، افزایش تعداد سلولها بوسیله کشت ، حفظ پرولیفراسیون و القائ لاین سلولی و ایجاد سیگنالهای خارجی در افزایش ارتباط سلولی.

در مطالعه دکتر نیلفروش زاده و همکاران در مدل in vivo  مراحل جداسازی ،کشت و آزمایش قابلیت سلولهای اپی تلیال و درمال پاپیلا در القاء رشد مو انجام شد. رنگ آمیزی ایمونوفلورسنت نشان داد که موی سر CD200 و K15 را بیان می کند. اگرچه تزریق سلولهای درمال پاپیلا و سلولهای اپی تلیال منجر به رشد مو در موشها شد ولی هیچکدام از موشهایی که سلولهای درمال پاپیلا تنها دریافت کرده بودند رشد موی واضحی نداشتند.و به نظر می رسد که سلولهای درمال پاپیلا نمی تواند فولیکول موی قابل تشخیصی ایجاد کند و ترکیب سلولهای اپی تلیال و درمال پاپیلا منجر به رشد مو گردید.

امروزه پزشکی بازساختی با معرفی سلول ‌درمانی به عنوان یکی از روش‌های نوین در درمان ریزش مو، به عنوان یک گزینه‌ی امید بخش برای بیماران مطرح شده است. با توجه به پیشرفت‌های زیادی که در زمینه‌ی جداسازی سلول‌های بنیادی و درمال پاپیلای موی انسان صورت گرفته است، هنوز مستندات معتبری که استفاده از سلول ‌درمانی را در درمان ریزش مو در انسان تایید کند به چاپ نرسیده است. کمپانی های متعددی در دنیا در این زمینه مشغول انجام مطالعات تحقیقاتی وکارآزمایی های بالینی هستند که از ان جمله می توان به کمپانی های Shiseido/Replicel(Japan),HairClone(British),Tsuji-Riken/Organ Technologies(Japan),Histogen(USA),KeraSTEM(USA) اشاره داشت.

در سال 2017 پیوند سلول های درمال پاپیلای کشت شده اتولوگ در 5 بیمار  دچار ریزش موی آندروژنیک  با مجوز کمیته اخلاق دانشگاه علوم پزشکی تهران و پژوهشگاه رویان انجام شد.پیگیری های یکساله این بیماران نتایج رضایت بخشی بدنبال نداشت .

بر این اساس تیم تحقیقاتی پوست ومو مرکز تحقیقات پوست وسلول های بنیادی دانشگاه علوم پزشکی تهران به سرپرستی دکتر نیلفروش زاده با همکاری پژوهشگاه رویان مطالعه ای با عنوان " تولید ساختارهای شبه موی انسانی در محیط آزمایشگاه و پیوند آن به بیماران دچار ریزش موی آندروژنتیک (فاز 1 کارآزمایی بالینی)" را در سال 2018طراحی و آغاز کرد. به موازات فعالیت های پژوهشی دانشگاهها و مراکز تحقیقاتی دنیا وایران در زمینه مو وسلول های بنیادی، مطالعاتی در این زمینه در مرکز تحقیقات پوست وسلولهای بنیادی با همکاری پژوهشگاه رویان در حال انجام می باشد که از جمله می توان به استفاده از اگزوزوم های مشتق از منابع مختلف سلولی جهت بهینه سازی سلول های درمال پاپیلای موی انسان در شرایط دوبعدی وسه بعدی و همچنین شناسایی MicroRNA های دخیل در ریزش موی آندروژنیک اشاره کرد.

منتشرشده در مقالات